Bariery w branży pocztowej

420.

Definicja nadawcy masowego
Definicja nadawcy masowego skreślona w art. 3 pkt. 11 Prawa pocztowego stanowi, że każde nadane, na podstawie zawartej umowy o świadczenie usługi pocztowej w formie pisemnej, w danym roku kalendarzowym 100 000 przesyłek danego rodzaju jest zaliczane do usług powszechnych, a dopiero 100 001 przesyłka jest usługą umowną. Kategoria nadawcy masowego została wprowadzona w celu wyłączenia znacznej części usług komercyjnych spod reżimu usługi powszechnej, a więc także nadzoru regulatora rynku. Traktowanie pierwszych 100 000 przesyłek każdego masowego nadawcy jako usługi powszechnej realizowanej w ramach obowiązku ustawowego oznacza pozostawienie setek milionów sztuk przesyłek komercyjnych w obszarze usług powszechnych oraz zwolnienie tych przesyłek z podatku od towarów i usług (VAT). Ma to związek z art. 45 ust. 2 Prawa pocztowego, który wskazuje na to, że do usług powszechnych nie zalicza się tutaj tylko usług świadczonych dla nadawców masowych. Definicja nadawcy masowego zawarta w Prawie pocztowym jest niezgodna z prawem Unii Europejskiej, ponieważ zwalnia z podatku VAT również usługi komercyjne. Europejski Trybunał Sprawiedliwości w kilku orzeczeniach wskazał jednoznacznie, że zwolnienie z podatku VAT może dotyczyć wyłącznie świadczeń, które publiczne służby pocztowe wykonują w ogólnym interesie gospodarczym. Należy zatem uznać, iż podstawowym warunkiem przedmiotowym stosowania zwolnienia z podatku VAT dla usług pocztowych jest świadczenie usług w interesie publicznym, które są dostępne na równych zasadach dla ogółu społeczeństwa.

Definicja nadawcy masowego spowodowała powstanie nierównych warunków konkurencji na rynku usług pocztowych. Pojęcie to nie pozostaje również w korelacji z art. 32 Konstytucji RP, a więc konstytucyjną zasadą równości podmiotów wobec prawa, ponieważ różnicuje te same co do formy prawnej podmioty gospodarcze na te, które mogą podlegać i korzystać ze zwolnienia z podatku VAT oraz te zobowiązane do jego uiszczenia. Ponadto definicja ta wyłącza ze swego rygoru podmioty zaliczane do sektora finansów publicznych oraz przedsiębiorstwa użyteczności publicznej, co oznacza, że niezależnie od ilości nadawanych przez nie przesyłek sklasyfikowane są one jako usługi powszechne, a więc podlegające zwolnieniu z podatku VAT. Usługi w przypadku operatora wyznaczonego podlegają zwolnieniu z podatku VAT i są uznawane za powszechne, a w przypadku pozostałych operatorów pocztowych mają charakter usług wchodzących w zakres usług powszechnych i nie podlegają zwolnieniu z podatku VAT. Definicja ta wprowadziła również chaos pojęciowy, ponieważ za powszechne usługi pocztowe są uznawane również bardzo często usługi zamawiane przez jednostki sektora finansów publicznych w trybie publicznych przetargów mimo tego, że nie mamy w tej sytuacji do czynienia z usługą realizowaną w ramach ustawowego obowiązku. 
Art. 3 pkt. 11, art. 45 ust. 2 Prawa pocztowego.
Zmiana art. 3 pkt. 11 Prawa pocztowego poprzez nadanie mu brzmienia: nadawca masowy – nadawca, który w wyniku ogłoszonego i rozstrzygniętego przetargu zawarł w formie pisemnej umowę o świadczenie usługi pocztowej z operatorem pocztowym i na  podstawie  tej umowy nadaje przesyłki danego rodzaju.
Lista